تاریخ انتشار : ۱۳۹۷/۰۲/۱۴ | شناسه مطلب : ۱۶۶۲۶ | تعداد بازدید : ۲۰۳

در نشست «نشر الكترونيك چالش‌ها و آينده» مطرح شد

هنوز برخي ناشران به فضاي الكترونيك نشر اعتماد ندارند

در نشست «نشر الكترونيك چالش‌ها و آينده» مطرح شد

در نشست «نشر الکترونیک چالش‌ها و آینده» که در نمایشگاه کتاب تهران برگزار شد، مباحث مربوط به این شیوه نشر از جمله جایگاه آن نزد صاحبان نشر و اهالی کتابخوانی مورد بررسی قرار گرفت.

به‌ گزارش روابط عمومي موسسه خانه كتاب؛ نشست «نشر الكترونيك چالش‌ها و آينده» ۱۳ ارديبهشت‌ماه در سراي اهل قلم سي‌ويكمين نمايشگاه بين‌المللي تهران با حضور محمد صدوقي، مديرعامل اپليكيشن طاقچه، شهرزاد مقصودي‌نسب، دانشجوي دكتري علم اطلاعات و دانش‌شناسي دانشگاه تهران و يعقوب نوروزي، داﻧﺸﻴﺎر ﮔﺮوه ﻋﻠﻢ اﻃﻼﻋﺎت و داﻧﺶ ﺷﻨﺎﺳي دانشگاه تهران برگزار شد.

در ابتداي نشست مقصودي‌نسب درباره چالش‌هاي موجود درباره نشر الكترونيك گفت: مسئله‌ توليد ارزان كتاب همواره در طول تاريخ مورد توجه توليدكنندگان آن بوده است و همواره سعي كردند از فناوري‌هاي جديد پيروي كنند. تعامل با صنعت و فناوري راه اصلي جذاب شدن كتاب از سوي اين افراد بوده است. در قرن بيست‌ويك شاهد تحول جديد در حوزه كتاب‌هاي الكترونيك بوده‌ايم؛ به‌گونه‌اي كه كتاب‌هاي الكترونيك به صورت رسمي در برخي كشورهاي پيشرفته منتشر شد.

خودناشري پديده‌ امروز صنعت نشر
وي ادامه داد: برخي از افراد نقش بسيار زيادي در چرخه نشر دارند. ابتدا مولف و پديد‌آورنده و سپس ناشر و توزيع‌كننده و در انتها خوانندگان آخرين حلقه اين چرخه به حساب مي‌آيند. در سال‌هاي اخير چرخه نشر دچار تغييراتي شده است و ديگر رابطه‌ يك سويه در آن وجود ندارد. درحال حاضر اين چرخه به سمت دنياي بدون كاغذ پيش مي‌رود.

مقصودي‌نسب گفت: در دنياي امروز فردي با كامپيوتر شخصي چيزي كه مورد نياز خودش است را چاپ و توزيع مي‌كند، در اين حالت پديده خودناشري به وجود مي‌آيد. گاهي نياز نيست كه مطلبي چاپ شود به همين دليل نياز به نشر الكترونيك بيش از پيش احساس شد كه ابتدا در دانشگاه‌ها روزبهروز رواج يافت.

وي افزود: صنعت نشر در تعامل ميان كساني كه در چرخه نشر فعاليت مي‌كنند تغيير كرده است كه اصلي‌ترين اين افراد مخاطبان هستند. تفاوت جايگاه مخاطبان را در اين چرخه در تفاوت با نشر سنتي به خوبي مي‌توان احساس كرد. در واقع خوانندگان تبديل به عنصر فعال در نشر الكترونيك هستند.

اين كارشناس در عرصه نشر الكترونيك در رابطه با دسترسي افراد به زيرساخت‌هاي نشر الكترونيك گفت: ‌ دسرترسي افراد به اينترنت باعث شده كه مخاطبان اثرگذاري زيادي داشته باشند و در واقع پديده خودناشري كه در دنياي امروز به وجود آمده كه نتيجه دسترسي به اينترنت است. به همين ترتيب سواد رسانه‌اي يا ميان رسانه‌اي به وجود آمده افراد بالا رفته است.

وي در ادامه افزود: بر اساس دسترسي راحت افراد به زير ساخت‌هايي مانند اينترنت و فضاي مجازي تعداد زيادي از كودكان سواد رسانه‌اي را بيش از سوادخواندن و نوشتن فرا گرفته‌اند. در واقع مرزهاي مشخص ميان رسانه‌ها از بين رفته است. وجه تمايز بين خوانندگان بزرگسال و كودك اين است كه كودكان هم مي‌توانند توليدكنندگان منابع خواندني باشند.

مقصودي‌نسب در اشاره به همسو بودن خوانندگان با منابع اشاره كرد: در بحث توليد كتاب الكترونيك بايد از مدل‌هاي خاصي استفاده كرد. در واقع بايد از نرم‌افزارهايي استفاده كنيم كه بتوانيم از حق مولفان دفاع كنيم.
به گفته مقصودي نسب نشر الكترونيك علاوه بر جلوه‌هاي سمعي و بصري نقاطي را براي ارتباط با مخاطبان درنظر مي‌گيرد.

نشر الكترونيك تنها به توزيع كتاب خلاصه نمي‌شود
در ادامه اين نشست يعقوب نوروزي درباره پله‌هاي موجود در راه رسيدن مخاطب به كتاب‌هاي الكترونيك گفت: در دنياي امروز ما ناچاريم كه دانش خود را اشتراك بگذاريم چون قدرت در ارائه دانش است. درواقع لازمه حيات نشر اشتراك دانش است.

وي ادامه داد: با توجه به اينكه در حوزه نشر الكترونيك معمولا كتاب مصداق زيادي پيدا مي‌كند اما نشر الكترونيك از حوزه كتاب فراتر است. واژه توليد و توزيع در نشر الكترونيك نسبت به نشر كاغذي تعريف جداگانه‌اي دارد نشر الكترونيك مساوي با كتاب نيست هرچند درباره كتاب هم به يك تعريف ثابت در ايران نرسيده‌ايم.

نوروزي درباره شناخت اين نوع نشر براي ناشران گفت: بسياري از مباحث در نشر الكترونيك وجود دارد كه حتي براي برخي از ناشران سنتي ناشناخته شده است. ناشران تأثير و نقش زيادي روي نشر الكترونيك دارند. ما در حوزه نشر الكترونيك فعاليت چنداني انجام نداده‌ايم.

به گفته نوروزي متغير اصلي در بحث چشم‌انداز آينده نشر الكترونيك ديدگاهي است كه ناشران نسبت به آن دارند. ناشران كاغذي شايد صاحب تخصص باشند اما صاحب تفكر در اين حوزه نيستند.

مخاطبان آخرين معيار براي ناشران
وي در رابطه با معيارهايي كه ناشران براي حوزه نشر در نظر دارند گفت: اولين معياري كه كارشناسان با توجه به ناشران بررسي كردند فهميدند كه سود اقتصادي در اولين قدم اهميت بساري براي آنان دارد. هزينه پايين توليد معيار دوم ناشران قرار گرفت. در مرحله‌ سوم انتشار سريع و توزيع راحت، از معيار‌هاي بود كه ناشران به آن توجه داشتند. چيزي كه بسيار مورد اهميت و توجه واقع شد اين بود كه نياز مخاطبان در اولويت آخر ناشران بود.

نوروزي درباره ذي‌نفعان اصلي نشر الكترونيك افزود: ذي‌نفع اصلي كاربران يا همان مخاطبان هستند.  اينجاست كه بحث فرهنگ‌سازي پيش مي‌آيد. طبق آمارگيري كه از مخاطبان كتاب در نشر الكترونيك بررسي شد درصدي از مخاطبان كتاب‌ها در نشر الكترونيك كودكان با ۲۵ درصد فراواني بودند و  فرهنگ‌سازي روي كودكان بيش از هر مخاطب ديگري انجام مي‌شود درحالي كه فقط ۲۵ درصد فراواني به خوداختصاص داده‌اند.

داﻧﺸﻴﺎر ﮔﺮوه ﻋﻠﻢ اﻃﻼﻋﺎت و داﻧﺶ‌ﺷﻨﺎﺳي دانشگاه تهران ادامه داد: اين نشان مي‌دهد كه به لحاظ فرهنگ‌سازي فعاليت چنداني براي عموم افراد نداشته‌ايم. دومين ذينفع ها واسطه‌ها و توزيع‌كنندگان يا همان شركت‌هاي سرمايه‌گذار هستند كه در نشر الكترونيك فعاليت مي‌كنند علاوه بر آن شركت‌هايي هم هستند كه در بحث امانت كتاب به فعاليت مي‌پردازند. همچنين نهادهاي دولتي و حكومتي كه زيرساخت‌ها را آماده مي‌كنند از ديگر ذينفعان اين نشر هستند.
 
با ناشران هنوز مشكلات عديده‌اي داريم
صدوقي در ادامه اين نشست گفت: محتوا مي‌تواند به انواع مختلف عرضه شود كه هرگدام در يك سري قالب‌هايي گنجانده مي‌شود وقتي در زندگي مردم اينترت ورود پيدا كرد تغييراتي در نشر به وجود آمد ما با ناشران سنتي وارد قرارداد مي‌شويم و فايل‌هاي كتاب را دريافت مي‌كنيم اما در اين زمينه با توجه به اينكه ناشران در يك بستر سنتي هستند دچار مشكلات عديده‌اي مي‌شويم.

وي در باره چالش‌هاي نشر الكترونيك گفت: ناشران فايل‌هاي خوب و به روزي ندارند و نگاه چندان مطمئني به نشر الكترونيك هم ندارند وقتي در فضاي دولتي قرار مي‌گيريم متوجه مي‌شويم دولت چند سال از ما عقب‌تر است بنابراين معضلات قانوني هم پيش مي‌آيد.

صدوقي افزود: در بحث تبليغات و معرفي نشر الكترونيك چندان فعال نبوده‌ايم چنانچه محتواي با كيفيت ايراني بسيار كم است و مردم هم به يك منبع آزاد محتوايي دسترسي دارند. بنابراين استقبال عموم از نشر الكترونيك به سختي انجام مي‌شود.

مديرعامل اپليكيشن طاقچه گفت: از نظر هزينه تبليغات با شركت‌هايي مانند اسنپ و ديجي‌كالا فرقي نداريم اما كسب درآمد اين شركت با شركتي مانند تاقچه تفاوت زيادي وجود دارد. درواقع نشر الكترونيك فضاي درآمدزايي نيست. لازم به ذكر است انتظار مالي از مسئولان را نداريم اما خواهان اين هستيم كه زيرساخت‌هاي مناسبي را براي ارائه محصولات نشر الكترونيك فراهم آورند.

وي درباره‌ نحوه كار تاقچه گفت: در طاقچه چهار بخش وجود دارد كه بخشي از آن‌ها قسمت فني است كه زيرساخت‌هاي فني كار را آماده مي‌كند گروهي به عنوان گروه تبديل و فايل‌هاي دريافتي از ناشران را براي مخاطبان آماده مي‌كنند و گروهي ديگر تيم ماركتينگ را تشكيل مي‌دهند كه در اين بخش اين افراد با مردم ارتباط برقرار مي‌كنند بخش آخر بخشي با عنوان تأمين محتوا نام دارد كه با ناشران درارتباط هستيم. در واقع طاقچه هم يك كتابفرشي است و هم يك كتابخانه عمومي است و چندي پيش بحث مسابقات كتابخواني هم به راه انداخته است.
 


نظرات کاربران

    نظر خود را درباره این مطلب، با دیگر بازدید کنندگان سایت به اشتراک بگذارید !

نظر شما

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *